Ben je voortdurend moe, leeg of futloos? Heb je het gevoel dat alles moeite kost, zelfs als je ‘genoeg’ slaapt? En functioneer je vooral op wilskracht, terwijl je batterij maar niet oplaadt? Vermoeidheid en uitputting zijn veelvoorkomende klachten tijdens de overgang.
Vermoeidheid in de overgang is vaak anders dan ‘gewoon moe zijn’. Het kan voelen als een diepere uitputting die niet vanzelf verdwijnt met een goede nacht slapen of een rustig weekend.
Veel vrouwen herkennen:
Deze vermoeidheid kan sluipend ontstaan en maanden of zelfs jaren aanhouden.
Twijfel je of je al in de overgang zit? Onze zelftest helpt je om je klachten te begrijpen en inzicht te krijgen in de fase waarin je zit.
Doe de testDeel jouw ervaring
Door jouw verhaal te delen, help je andere vrouwen om herkenning te vinden en zich minder alleen te voelen in de overgang. Wil je jouw ervaring met ons delen?
Vermoeidheid in de overgang heeft meestal meerdere oorzaken. Hormonale veranderingen spelen een belangrijke rol, maar ook slaap, stress en herstelvermogen tellen mee. Het is vaak een combinatie van factoren.
Tijdens de overgang verandert de aanmaak van oestrogeen en progesteron. Deze hormonen hebben invloed op je zenuwstelsel, energiebalans en hoe goed je lichaam herstelt van inspanning en stress.
Als deze hormonen schommelen of afnemen:
Veel vrouwen slapen in de overgang minder diep of onrustiger, onder andere door hormonale veranderingen, zoals een daling van progesteron. Opvliegers, nachtelijk zweten en onrust kunnen dit verder versterken. Chronisch slaaptekort leidt vrijwel altijd tot uitputting.
De overgang valt vaak samen met een fase waarin veel gevraagd wordt: werk, zorg voor kinderen, mantelzorg, mentale belasting. Door hormonale veranderingen herstelt je lichaam minder goed van stress, waardoor vermoeidheid zich kan opstapelen.
Veel vrouwen merken dat geluid, drukte en verwachtingen harder binnenkomen dan voorheen. Dat is niet vreemd. Hormonale veranderingen, slechter slapen en langdurige stress kunnen ervoor zorgen dat je hersenen prikkels minder goed verwerken. Daardoor kost dezelfde omgeving of dagindeling ineens veel meer energie dan je gewend was. Overprikkeling is daarom vaak niet alleen een klacht op zichzelf, maar ook een gevolg van vermoeidheid en een verminderd herstelvermogen.
Aanhoudende vermoeidheid tijdens de overgang wordt soms verward met somberheid of een burn-out. Dat is begrijpelijk, want de klachten kunnen op elkaar lijken en soms zelfs naast elkaar voorkomen. Het is daarom niet altijd eenvoudig om zelf te bepalen waardoor je klachten ontstaan.
Vermoeidheid in de overgang
Somberheid of depressieve gevoelens
Burn-out
Twijfel je waardoor jouw vermoeidheid wordt veroorzaakt? Dan is het verstandig om dit te bespreken met een zorgprofessional die kennis heeft van de overgang. Soms spelen meerdere factoren tegelijk een rol. Het is belangrijk om een goed beeld te krijgen van de oorzaak van je klachten, zodat je de behandeling krijgt die het beste bij jouw situatie past. Als hormonale oorzaken niet worden herkend, bestaat de kans dat je langdurig wordt behandeld voor depressie of burn-out, terwijl de kern van de klachten ergens anders ligt.
Daarnaast is het belangrijk om te kijken of er andere lichamelijke oorzaken meespelen. Je huisarts kan, als daar aanleiding voor is, onderzoeken of bijvoorbeeld een ijzertekort, schildklierproblemen of een vitaminegebrek een rol spelen.
Vermoeidheid tijdens de overgang heeft meestal meerdere oorzaken. Daarom bestaat er ook niet één oplossing. Vaak helpt een combinatie van leefstijl, herstel en, als dat nodig is, begeleiding of behandeling.
Blijf niet te lang doorgaan op wilskracht. Aanhoudende vermoeidheid is geen teken van zwakte, maar een signaal dat je lichaam onvoldoende herstelt. Door klachten serieus te nemen voorkom je dat je steeds verder over je grenzen gaat.
Wacht niet tot je volledig uitgeput bent voordat je rust neemt. Door gedurende de dag bewust korte herstelmomenten in te plannen, geef je je lichaam en brein de kans om weer op te laden. Dat kan een wandeling zijn, een korte pauze of een ontspanningsoefening.
Juist als je moe bent, kan bewegen helpen. Kies voor een vorm van beweging die bij je past, zoals wandelen, rustig fietsen, yoga of zwemmen. Regelmatig bewegen ondersteunt je conditie, helpt stress te verminderen en kan je energieniveau op de lange termijn verbeteren.
Tijdens de overgang neemt spiermassa geleidelijk af. Krachttraining helpt om spieren sterk te houden, waardoor dagelijkse activiteiten minder energie kosten. Je hoeft niet meteen zwaar te trainen. Rustig opbouwen is vaak het belangrijkst.
Een gezond en gevarieerd voedingspatroon ondersteunt je herstel. Vooral voldoende eiwitten zijn belangrijk om spiermassa te behouden. Verdeel eiwitrijke producten zoveel mogelijk over de dag en combineer dit met voldoende groente, fruit en gezonde vetten.
→ Lees meer over voeding in de overgang
Alcohol kan ervoor zorgen dat je sneller in slaap valt, maar verstoort vaak de kwaliteit van je slaap. Daarnaast kan het opvliegers en nachtelijk zweten versterken. Minder alcohol drinken kan daarom bijdragen aan een beter herstel.
Je hoeft niet altijd overal ‘ja’ op te zeggen. Kijk kritisch naar wat echt nodig is en waar je tijdelijk gas terug kunt nemen. Minder prikkels betekent vaak ook minder energieverlies.
Ontspanning helpt je lichaam om te herstellen van stress en spanning. Denk aan ademhalingsoefeningen, mindfulness of een korte yogasessie.
→ Bekijk hier ontspanningsoefeningen die je thuis kunt doen.
Veel vrouwen hebben baat bij:
Wat helpt, verschilt per persoon. Er is geen snelle oplossing, herstel gaat vaak in stappen.
Als vermoeidheid lang aanhoudt of je dagelijks functioneren belemmert, is het verstandig om dit te bespreken met je huisarts. Vermoeidheid wordt niet altijd direct herkend als overgangsgerelateerd, zeker bij vrouwen onder de 45 jaar.
Een goede voorbereiding kan helpen om je klachten helder te verwoorden en samen te onderzoeken wat voor jou passend is, zonder meteen te focussen op medicatie.
→ Download de checklist ter voorbereiding op een gesprek met je arts
Langdurige vermoeidheid tijdens de overgang kan ervoor zorgen dat je gaat twijfelen aan jezelf. Misschien vraag je je af of je gewoon harder je best moet doen, of denk je dat het ‘er nu eenmaal bij hoort’. Maar aanhoudende uitputting is geen teken van zwakte en ook niet iets wat je hoeft te accepteren.
Door beter te begrijpen waar je vermoeidheid vandaan komt, kun je samen met een zorgprofessional kijken welke aanpak het beste bij jou past. Voor de één ligt de nadruk op slaap en herstel, voor de ander op leefstijl, hormoontherapie of mentale ondersteuning. Je hoeft dit niet alleen uit te zoeken.
Powered by GKR